Nhắc đến chăm sóc da kiểu Nhật, nhiều người sẽ nghĩ ngay tới một làn da mịn, căng ẩm và một chiếc kệ xếp đủ dầu tẩy trang, lotion, tinh chất, sữa dưỡng cho tới kem chống nắng. Vì thế, J-beauty thường được hình dung như một quy trình nhiều lớp, càng đủ bước thì da càng đẹp.
Nhưng khi mang nguyên routine ấy về áp dụng, không ít người lại thấy da bí hơn, bóng dầu hơn, nhất là với làn da dầu dễ nổi mụn giữa thời tiết nóng ẩm. Thực ra điều đáng học nhất trong cách người Nhật dưỡng da không nằm ở số lượng sản phẩm, mà ở sự nhẹ nhàng và đều đặn trong ba việc cơ bản: làm sạch, dưỡng ẩm và bảo vệ da khỏi ánh nắng.
Vậy một quy trình chăm sóc da kiểu Nhật cho buổi sáng và buổi tối gồm những bước nào, và bạn nên giữ lại gì, bớt đi gì để hợp với làn da của mình?
Cách chăm sóc da của người Nhật gồm những bước nào?
Một quy trình chăm sóc da kiểu Nhật cơ bản thường gồm: tẩy trang (khi cần), rửa mặt, lotion dưỡng ẩm, serum theo nhu cầu, sản phẩm dưỡng ẩm và kem chống nắng vào ban ngày.
Dù vậy, J-beauty có rất nhiều cách triển khai và không có một số bước cố định dành cho tất cả mọi người. Ngay cả Shiseido (một trong những thương hiệu gắn liền với mỹ phẩm Nhật) cũng giới thiệu các bước J-beauty theo nhiều phiên bản khác nhau, có nơi là sáu bước, có nơi rút gọn chỉ còn ba bước.
Bạn có thể tham khảo bảng dưới đây để dễ hình dung:
| Bước | Buổi sáng | Buổi tối |
| Tẩy trang | Thường không cần | Tùy chọn, khi có trang điểm hoặc kem chống nắng khó trôi |
| Rửa mặt | Nên có, chọn loại dịu nhẹ | Nên có |
| Lotion | Tùy chọn | Tùy chọn |
| Serum | Tùy chọn, theo nhu cầu da | Tùy chọn, theo nhu cầu da |
| Dưỡng ẩm | Nên có | Nên có |
| Chống nắng | Nên có, là bước cuối trước trang điểm | Không dùng |
Nếu bạn mới bắt đầu làm quen với chăm sóc da kiểu Nhật, hãy giữ nguyên những bước nền tảng đang hợp với da, sau đó thêm từng sản phẩm một thay vì đổi toàn bộ quy trình cùng lúc. Làm vậy, khi da có phản ứng, bạn sẽ biết ngay sản phẩm nào là nguyên nhân.
Bí quyết chăm sóc da kiểu Nhật theo từng bước cụ thể
Tẩy trang khi cần và rửa mặt nhẹ nhàng
Làm sạch kép, tức là tẩy trang và dùng sữa rửa mặt, là thói quen thường được nhắc tới đầu tiên khi nói về cách người Nhật dưỡng da. Cách làm này hữu ích vào những ngày bạn có trang điểm hoặc dùng kem chống nắng chống nước, vì lớp tẩy trang giúp gỡ bỏ phần mỹ phẩm khó trôi để sữa rửa mặt làm sạch được phần da bên dưới. Tuy nhiên, bạn không cần áp dụng máy móc hai lần làm sạch vào cả buổi sáng lẫn buổi tối.
Có vài điểm bạn nên chú ý:
- Chọn tẩy trang theo lớp mỹ phẩm cần loại bỏ. Nếu dùng dầu tẩy trang, hãy làm bước nhũ hóa bằng cách thêm chút nước để dầu chuyển sang dạng sữa rồi mới rửa lại, theo đúng hướng dẫn của sản phẩm.
- Làm sạch bằng đầu ngón tay. Dùng nước ấm vừa phải và thấm khô bằng khăn mềm, không chà mạnh chỉ để có cảm giác “sạch kin kít”.
- Để ý phản ứng của da sau khi làm sạch hai bước. Nếu da khô căng hoặc rát, hãy xem lại sản phẩm, cách dùng và nhu cầu làm sạch thực tế của mình, thay vì mặc định phải tăng thêm số lần rửa.
- Không cần theo các “quy chuẩn” cứng nhắc. Không có quy định chung nào buộc bạn phải tạo thật nhiều bọt, massage đúng vài phút hay chọn sữa rửa mặt có pH dưới một ngưỡng duy nhất cho mọi công thức.
Vào buổi sáng, nếu tối hôm trước bạn đã làm sạch kỹ, một lần rửa mặt nhẹ là đủ. Còn buổi tối có dùng kem chống nắng hay trang điểm, bạn có thể xem thêm cách chọn tẩy trang và rửa mặt cho da đang mụn trong bài chăm da mụn buổi tối.
Với da dầu, dễ nổi mụn, bước rửa mặt có thể tận dụng thêm một hoạt chất giúp làm thông thoáng lỗ chân lông mà không cần thêm bước mới vào routine. Đó cũng là lý do Neutidi đặt BHA vào đúng bước rửa trôi với Neutidi Acne Wash. BHA 1,5% chỉ tiếp xúc với da trong khoảng thời gian bạn massage rồi được rửa đi ngay, nên nhẹ nhàng hơn nhiều so với BHA dạng lưu lại trên da. Độ pH được giữ trong khoảng 4,5 đến 5,5, gần với độ pH tự nhiên của da, để sau khi rửa bạn không bị căng rít, đúng với tinh thần làm sạch nhẹ nhàng của chăm sóc da kiểu Nhật.
Hiểu đúng lotion, essence và emulsion trước khi thêm bước
Nếu từng cầm một chai lotion Nhật, bạn sẽ thấy kết cấu của nó lỏng gần như nước, khác hẳn hình dung “lotion là kem dưỡng” quen thuộc. Trong nhiều dòng mỹ phẩm Nhật, lotion là sản phẩm dưỡng dạng lỏng dùng ngay sau bước làm sạch, emulsion là sữa dưỡng, còn essence thường là tinh chất. Dù vậy, tên gọi có thể khác nhau giữa các hãng, nên thay vì chỉ nhìn tên, bạn nên đọc chức năng và hướng dẫn cụ thể trên từng sản phẩm.
| Tên thường gặp | Vai trò | Có cần mua riêng? |
| Lotion/softener | Bổ sung một lớp dưỡng dạng lỏng sau làm sạch | Không bắt buộc nếu quy trình hiện tại đã đủ ẩm |
| Essence/serum | Chăm sóc một mục tiêu cụ thể, chức năng hai loại có thể chồng lấn | Không cần mua cả hai chỉ để đủ bước |
| Emulsion | Sữa dưỡng, thường nhẹ hơn kem đặc | Có thể là sản phẩm dưỡng ẩm chính nếu hợp da |
| Cream/gel dưỡng | Dưỡng ẩm với nhiều kết cấu khác nhau | Chọn theo loại da và công thức, không chỉ dựa vào tên |
Có thể thấy nhiều bước trong J-beauty thực chất đang làm những việc khá giống nhau. Lotion hay toner không phải điều kiện bắt buộc để da “tự cân bằng”, cũng không giúp các sản phẩm sau thấm sâu xuống lớp trung bì như một số lời quảng cáo. Tương tự, bạn không cần mặc định dùng cùng lúc cả sữa dưỡng và kem dưỡng, mà nên dựa vào cảm giác trên da và hướng dẫn của hãng. Với da dầu, nhiều khi chỉ một lớp emulsion mỏng là đã đủ.
Lotion mask (đắp bông thấm lotion lên mặt vài phút) cũng là một cách dưỡng ẩm được nhắc tới nhiều trong chăm sóc da kiểu Nhật. Đây chỉ là lựa chọn bổ sung, và bạn chỉ nên dùng những sản phẩm được hãng hướng dẫn phù hợp cho cách đắp này. Đặc biệt, đừng biến mọi loại toner thành lotion mask, nhất là toner có chứa hoạt chất tẩy da chết, vì để lâu trên da có thể khiến da kích ứng.
Dùng serum khi thực sự có nhu cầu
Trong quy trình chăm sóc da kiểu Nhật, serum là bước dễ bị thêm vào nhiều nhất, bởi mỗi loại lại hứa hẹn một công dụng khác nhau. Nhưng serum chỉ nên có mặt khi bạn có một nhu cầu cụ thể và tìm được sản phẩm phù hợp, chứ không phải để routine trông đủ bước hơn. Mua nhiều serum cùng lúc vừa khiến da phải làm quen với quá nhiều hoạt chất, vừa khiến bạn khó biết sản phẩm nào đang thực sự có tác dụng. Nếu đã lỡ có sẵn hai loại, bạn có thể xem cách sắp xếp trong bài dùng 2 loại serum cùng lúc được không.
Với da dầu hoặc đang có vết thâm sau mụn, bạn có thể tìm hiểu những serum được thiết kế riêng cho nhu cầu này, và cũng đừng mặc định rằng nồng độ càng cao thì càng tốt. Còn nếu bạn đang dùng thuốc bôi do bác sĩ kê đơn, hãy theo đúng chỉ dẫn điều trị, không tự chèn thêm nhiều hoạt chất chỉ vì muốn áp dụng trọn vẹn quy trình kiểu Nhật.
Trong trường hợp làn da chủ yếu bị đổ dầu thừa, lỗ chân lông to và vết thâm sau mụn, Neutidi Niacinamide 10% là serum Neutidi phát triển để hỗ trợ đúng những nhu cầu đó. Niacinamide 10% kết hợp cùng chiết xuất trà xanh Uji, loại trà nổi tiếng của vùng Kyoto, giúp hỗ trợ điều tiết dầu, cải thiện bề mặt lỗ chân lông và làm mờ dần vết thâm sau mụn. Công thức không dùng cồn để bạn có thể duy trì đều đặn cả sáng lẫn tối mà hạn chế cảm giác khô rát.
Dưỡng ẩm theo cảm giác và tình trạng da
Một trong những điều đáng học ở cách người Nhật dưỡng da là không bỏ qua bước dưỡng ẩm, kể cả với làn da dầu. Da dầu vẫn có thể thiếu nước, và khi đó việc chọn đúng sản phẩm quan trọng hơn nhiều so với cố thoa thêm nhiều lớp. Bạn có thể dựa vào tình trạng da của mình để chọn như sau:
- Da dầu, dễ bít tắc: ưu tiên kết cấu mỏng nhẹ, thấm nhanh, dễ chịu trên da như gel hoặc emulsion lỏng.
- Da khô: có thể cần sản phẩm giàu ẩm hơn, đồng thời điều chỉnh lượng dùng theo từng vùng da và theo mùa.
- Da hỗn hợp: lượng dưỡng có thể khác nhau giữa hai bên má khô và vùng chữ T nhiều dầu, không nhất thiết phải thoa đều cùng một lượng lên toàn mặt.
Nói một cách đơn giản, dưỡng ẩm giúp da duy trì độ ẩm và giữ cho hàng rào bảo vệ ổn định, nhờ đó da ít bị khô căng hay châm chích khi bạn dùng các sản phẩm khác. Nếu cần thêm gợi ý cụ thể, bạn có thể tham khảo danh sách kem dưỡng ẩm cho da dầu mụn mà Neutidi đã tổng hợp.
Với làn da dầu mụn muốn dưỡng ẩm mà không nặng mặt, Neutidi đã phát triển Neutidi ProAcne Gel ở dạng gel mỏng, với sodium hyaluronate giúp giữ nước và niacinamide hỗ trợ hàng rào da. Salicylic acid trong gel chỉ ở mức 0,20% giúp lỗ chân lông thông thoáng nhẹ nhàng trong lúc dưỡng ẩm. Kết cấu này cũng phù hợp khi bạn muốn giữ bước dưỡng ẩm của routine kiểu Nhật giữa thời tiết nóng ẩm mà không thấy bí da.
Chống nắng rất quan trọng vào ban ngày
Nếu phải chọn một thói quen tiêu biểu trong chăm sóc da Nhật Bản, chống nắng chắc chắn nằm trong số đó. Ở Nhật, không khó bắt gặp người che dù, đội mũ rộng vành vào những ngày nắng, và hệ thống chỉ số PA quen thuộc trên bao bì kem chống nắng hiện nay cũng bắt nguồn từ Nhật Bản để đo khả năng chống tia UVA. Vậy nên khi ra ngoài ban ngày, không chỉ dùng kem chống nắng, bạn nên dùng kèm mũ và quần áo che chắn, chứ không đứng một mình.
Để bước chống nắng thực sự phát huy tác dụng, bạn nên chú ý:
- Chọn kem chống nắng phổ rộng, SPF từ 30 trở lên. Khi bơi hoặc đổ nhiều mồ hôi, hãy xem thêm khả năng kháng nước của sản phẩm.
- Thoa đủ lượng và thoa lại đúng lúc. Dùng theo lượng và hướng dẫn trên sản phẩm, thoa lại khoảng mỗi hai giờ khi ở ngoài trời, và sau khi bơi, đổ mồ hôi hoặc lau khăn.
- Đặt chống nắng ở bước cuối buổi sáng. Kem chống nắng dùng sau dưỡng ẩm và trước trang điểm; nếu còn băn khoăn về thứ tự này, bạn có thể đọc thêm bài bôi kem chống nắng trước hay sau kem dưỡng ẩm.
Áp dụng được gì từ routine skincare của người Nhật?
Quy trình chăm sóc da kiểu Nhật có thể mang lại hiệu quả tốt, nhưng không phải khi áp dụng cho làn da người Việt thì sẽ có kết quả như mong đợi. Kết quả còn phụ thuộc vào khí hậu, thời tiết, tình trạng da hiện tại và cả sản phẩm bạn chọn. Một routine nhiều lớp dễ chịu trong mùa đông khô lạnh ở Nhật chưa chắc đã hợp với mùa hè nóng ẩm ở Việt Nam, và làn da đang nổi mụn cũng cần khác so với làn da ổn định. Vì vậy, thay vì áp dụng cứng nhắc, bạn nên giữ lại tinh thần của J-beauty rồi điều chỉnh các bước cho phù hợp.
Ví dụ, nếu kem dưỡng bạn đang dùng đã đủ ẩm và hợp da, bạn hoàn toàn có thể bỏ lotion và essence, không nhất thiết phải mua thêm hai bước này. Ngược lại, vào mùa hanh khô hoặc khi ngồi điều hòa cả ngày, một lớp lotion mỏng có thể giúp da đỡ căng. Còn nếu bạn đang dùng thuốc trị mụn hoặc đang chăm sóc da sau thủ thuật, hãy ưu tiên hướng dẫn của người điều trị trước mọi quy trình tham khảo.
Để dễ bắt đầu, bạn có thể tham khảo một vài gợi ý áp dụng theo từng loại da dưới đây:
| Loại da | Buổi sáng | Buổi tối | Nên lưu ý |
| Da dầu, dễ nổi mụn | Rửa mặt → gel dưỡng mỏng → chống nắng | Tẩy trang khi cần → rửa mặt → serum theo nhu cầu → gel dưỡng | Lotion có thể bỏ nếu da không thiếu ẩm |
| Da khô | Rửa mặt nhẹ → lotion → kem dưỡng → chống nắng | Tẩy trang khi cần → rửa mặt → lotion → kem dưỡng | Tăng độ giàu ẩm của kem vào mùa khô |
| Da nhạy cảm | Rửa mặt nhẹ → dưỡng ẩm → chống nắng | Rửa mặt → dưỡng ẩm | Giữ ít sản phẩm, thử từng sản phẩm mới trên vùng da nhỏ trước |
Nguyên tắc nhỏ giúp bạn áp dụng quy trình kiểu Nhật lâu dài hơn:
- Mỗi lần chỉ thêm một sản phẩm mới và dùng đủ vài tuần trước khi đánh giá, thay vì mua trọn bộ rồi dùng cùng lúc.
- Hãy để làn da quyết định số bước: ngày da ổn thì giữ routine đều đặn, ngày da kích ứng thì lùi về rửa mặt, dưỡng ẩm và chống nắng.
Nếu bạn đang có da mụn và muốn một khung routine nền tảng cho cả ngày lẫn đêm, tham khảo bài viết routine da mụn của Neutidi sẽ là điểm bắt đầu phù hợp.
Những điều dễ hiểu sai khi học chăm sóc da kiểu Nhật
- Phải đủ 7 hay 9 bước mới đúng kiểu Nhật. Không có quy tắc số bước nào dành cho mọi người. Mỗi thương hiệu, mỗi bài hướng dẫn lại đếm bước theo cách riêng, nên bạn không cần ép làn da của mình theo một con số.
- Nguyên liệu tự nhiên thì không gây kích ứng. Tự nhiên không đồng nghĩa với an toàn cho mọi làn da. Những nghiên cứu về chiết xuất gạo hay trà xanh là trên nguyên liệu đã được bào chế trong mỹ phẩm, không phải lý do để tự pha nước vo gạo, bã trà, chanh hay bột đậu để trị mụn hoặc làm trắng da tại nhà.
- Massage mặt giúp thải độc, xóa nếp nhăn. Chưa có đủ cơ sở để xem massage là cách thải độc hay xóa nhăn. Khi thoa sản phẩm, bạn chỉ cần thao tác nhẹ nhàng, và tránh kéo miết lên những vùng da đang viêm mụn.
- Mặt nạ và tẩy tế bào chết là bước hằng ngày. Đây không phải bước mặc định mỗi ngày. Tần suất dùng nên theo hướng dẫn của từng sản phẩm và mức dung nạp của da bạn, chứ không có một lịch chung áp dụng cho mọi hoạt chất.
- Làm theo quy trình Nhật sẽ trẻ ra chục tuổi hay có làn da như người Nhật. Không quy trình nào có thể cam kết điều đó. Mục tiêu thực tế hơn là một routine phù hợp với làn da của bạn và bạn có thể duy trì được lâu dài.
MIỄN TRỪ TRÁCH NHIỆM
Bài viết được biên soạn theo Chính sách biên tập của Neutidi. Thông tin trong bài chỉ mang tính tham khảo, không thay thế chẩn đoán hoặc chỉ định điều trị của bác sĩ da liễu. Nếu bạn đang có vấn đề về da, hãy tham khảo trực tiếp bác sĩ da liễu để được tư vấn.
